Over verdwenen bioscopen in Amsterdam en de films die daar draaiden
Deze serie podcasts zijn gesprekken van Rogier Proper met Guus Luijters. Deze geboren en getogen Amsterdamse schrijver, dichter en vertaler zag vrijwel alle bioscopen wel een keer van binnen. Ook zijn ouders gingen net als Luijters zelf graag naar de film.
In de periode van ruwweg 1910 tot heden zijn er op ruim 80 adressen in Amsterdam langdurig of tijdelijk bioscopen of filmzalen geweest. Daar hebben levens zich gevormd, zijn liefdes opgebloeid, zijn herinneringen, ideeën en verhalen geboren.
Als ode aan die verdwenen wereld spreekt Rogier Proper met Guus Luijters over zijn belevenissen en ervaringen, van eind jaren 50 tot in de jaren 90, waarin het bioscoopbezoek eerst enorm opbloeide maar later ook door televisie en video weer afnam.
Rogier en Guus kennen elkaar uit hun studententijd en hebben hun eigen geschiedenis met film en in de filmwereld. Luijters heeft al schrijver scenario’s gemaakt en met Nederlandse regisseurs gewerkt. Proper heeft eveneens als scenarioschrijver en scriptdokter gewerkt. Ook was hij hoofdredacteur van filmblad Skoop en werkte hij, behalve als regisseur, ook als personages Jaap Knasterhuis en Inspecteur Falckenbosch, mee met Ronflonflon, het radioprogramma van Wim T. Schippers.
Het plan om met Luijters over de verdwenen bioscopen te spreken kwam in juni 2024 in een stroomversnelling door zijn toen aangekondigde dood. Enigszins geïmproviseerd heeft Rogier Proper de gesprekken gevoerd in de periode van augustus t/m november 2024. Vooral in de laatste gesprekken wordt Guus’ stem hoorbaar zwakker, maar hij genoot er ook nog van.
Eind 2024 verscheen nog bij leven Luijters boek met literaire herinneringen Laatste brood. Op 3 januari 2025 overleed hij.
We verwachten zo’n 8 afleveringen te kunnen maken, tussen de 15 en 25 minuten lang. Overigens schreef Proper recent ook een leuk boek: Van Allegaartje tot Zeebenen – Een niet zo gebruikelijk woordenboek.
De podcast Cinema Perdu is een vrije en ongesubsidieerde productie en inderhaast zelf gefinancierd. Als je Cinema Perdu wilt steunen zijn we je zeer erkentelijk. Dat kan hieronder links.
Via de player rechts vind je de podcast apps om je – gratis – te abonneren.
Rogier Proper spreekt met schrijver Guus Luijters over verdwenen bioscopen in Amsterdam.
Guus heeft het gerampetamp allemaal wel gezien, Rogier kende voornamelijk de reputatie. In de bocht van de Nieuwendijk stonden de bioscopen Parisien en Centraal. De programmering ging in de jaren 70 van pikant naar porno. Daar stonden deze bioscopen om bekend.
Cinema Parisien was van 1910 tot 1956 de tweede bioscoop van Jean Desmet, waar hij ook kantoor hield. Het prachtige art-deco interieur van Parisien is nog een tijd bewaard gebleven in de filmzaal van het Filmmuseum in het Vondelpark. Na de sluiting in 1987 is nu alleen nog de naam bewaard gebleven in de Filmhallen in Amsterdam-West.
—
Cinema Perdu is een vrije en ongesubsidieerde productie, dus je steun is welkom en wordt gewaardeerd.
[of kopieer&plak => https://klankplank.nl/cinema-perdu/ ]Cinema Perdu is te beluisteren via Spotify en Apple Podcasts.
Muziek:
Piotr Hummer – Escape
https://freemusicarchive.org/music/piotr-hummel/
Maarten Schellekens – End Game
https://freemusicarchive.org/music/maarten-schellekens/
CC BY 4.0
Stem aan- en afkondiging: Corine Koole
Foto cover: Amsterdams Stadsarchief, de bocht Nieuwendijk 1968
Nieuwe reeks
Voor de tweede serie Cinema Perdu zoeken we nog naar vertellers en verhalen over verdwenen bioscopen. Heb je tips, suggesties of zelf een goed verhaal? Stuur dan een bericht naar mail@klankplank.nl.